J
Kultura i sztuka

Józefa Kantorównaps.

Nauczycielka

5 marca 1896data urodzenia
25 września 1990data śmierci
żyła 94 latadługość życia
Tarnówmiejsce urodzenia
6osiągnięć

Biografia

Urodziła się 5 marca 1896 w Tarnowie jako córka Franciszka oraz Antoniny z domu Jaworskiej, była piątym z siedmiorga rodzeństwa. Ojciec był urzędnikiem skarbowym, a matka zajmowała się domem. Harcerką została w 1914. Po ukończeniu seminarium nauczycielskiego w Tarnowie uczyła najpierw w zaborze rosyjskim, a w 1922 wraz z innymi nauczycielami na apel władz wyjechała na Śląsk, gdzie rozpoczęła pracę w Szkołe Powszechnej nr 1 w Szopienicach–Roździeniu. Zaangażowała się także w działalność patriotyczną. W 1932 przejęła 3 Drużynę Harcerek w Szopienicach, a następnie w tej samej miejscowości założyła drużynę im. Emilii Plater. W latach 1936–1938 pełniła funkcję hufcowej Hufca Harcerek w Szopienicach, a następnie (1938−1939) – kierowniczki Wydziału Gospodarczego Komendy Śląskiej Chorągwi Harcerek w Katowicach.

Wybuch II wojny światowej zastał ją na zlocie harcerskim. Nie wróciła wówczas na Śląsk, a wyjechała do Tarnowa, gdzie prowadziła działalność konspiracyjną. Wspólnie ze swym starszym bratem, Marianem Kantorem-Mirskim (także nauczycielem), rozprowadzała pismo konspiracyjne „Polska żyje”. Trafiła za to na listę osób poszukiwanych przez gestapo. W dalszym jednak ciągu w ukryciu organizowała działalność pomocową i patriotyczną. 9 listopada 1940 została aresztowana przez gestapo i osadzona w więzieniu w Tarnowie, skąd po 9 miesiącach przewieziono ją do obozu koncentracyjnego dla kobiet w Ravensbrück (brat trafił do obozu Auschwitz, gdzie zginął). Tam, wraz z dwiema innymi harcmistrzyniami, Zofią Jańczy i Marią Rydarowską, założyła konspiracyjną drużynę harcerek „Mury”, której hasłem było „Trwaj i pomóż innym przetrwać”. 28 kwietnia 1945 dzięki pertraktacjom szwedzkiego Czerwonego Krzyża została wraz z wieloma innymi więźniarkami przewieziona na leczenie do Szwecji. Po powrocie do Polski w listopadzie 1945 powróciła do pracy nauczycielskiej w Szopienicach oraz do działalności harcerskiej. Od 1970, będąc na emeryturze, organizowała zjazdy byłych członkiń „Murów”.

Zmarła 25 września 1990 i pochowana została na cmentarzu w Katowicach – Szopienicach. W miejscowym kościele św. Jadwigi poświęcono jej pamiątkową tablicę. Jest także patronką jednej z ulic oraz Szkoły Podstawowej nr 42 w Katowicach – Szopienicach. Jej koleżanki z więzień złożyły prośbę do władz kościelnych o uznanie jej za błogosławioną.

W latach 90. w Katowicach Dąbrówce Małej została założona drużyna harcerska imienia Józefy Kantor, która obrała nazwę „Mury”.

Źródło: artykuł w Wikipedii

Najważniejsze osiągnięcia

  1. Założyła i kierowała konspiracyjną drużyną harcerek „Mury” w Ravensbrück.
  2. Przeżyła obóz i powróciła do pracy po wojnie; kontynuowała działalność harcerską i wychowawczą.
  3. Złoty Krzyż Zasługi (1957)
  4. Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1968)
  5. Krzyż „Za Zasługi dla ZHP” (1971)
  6. Pro Ecclesia et Pontifice

Ciekawostki

?

Ulica Józefy Kantorówny w Katowicach nosi jej imię.

?

W 1970 zorganizowała pierwszy zjazd byłych członkiń drużyny „Murów”.

?

Drużyna harcerska im. Józefy Kantor została założona w Katowicach Dąbrówce Małej w latach 90.

Urodzeni w tym samym czasie

Wszyscy sławni →